Wanneer was de Eerste Wereldoorlog? Alles over begin en einde
Van 28 juli 1914 tot 11 november 1918: dat zijn de officiële datums van de Eerste Wereldoorlog. De oorlog begon in Europa en groeide uit tot een wereldwijde strijd waarbij tientallen landen betrokken raakten. Wanneer was de 1e wereldoorlog precies, en hoe ging het zo ver? Dat lees je hier.
De exacte begindatum: 28 juli 1914
Op 28 juli 1914 verklaarde Oostenrijk-Hongarije de oorlog aan Servië. Dat was de officiële start van de Eerste Wereldoorlog. Maar de aanleiding speelde zich al eerder af. Op 28 juni 1914 werd de Oostenrijkse aartshertog Franz Ferdinand samen met zijn vrouw vermoord in Sarajevo. Dit moord leidde tot een kettingreactie van oorlogsverklaringen tussen Europese grootmachten.
In de weken daarna sloten Duitsland, Rusland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk zich aan bij het conflict. Wat begon als een regionaal geschil tussen Oostenrijk-Hongarije en Servië, werd binnen maanden een oorlog op meerdere continenten.
Waarom brak de oorlog zo snel uit?
De moord op Franz Ferdinand was de directe aanleiding, maar de oorzaken lagen dieper. Europese landen hadden al jarenlang allianties gesloten met elkaar. Zodra één land de oorlog verklaarde, moesten bondgenoten meedoen. Dit systeem van bondgenootschappen zorgde ervoor dat het conflict razendsnel uitbreidde.
Daarnaast speelden nationalisme, rivaliteit om kolonies en een sterke bewapeningswedloop een grote rol. Landen als Duitsland en het Verenigd Koninkrijk wedijverden om macht en invloed. De spanning was al decennialang aan het oplopen. De moord op Franz Ferdinand was als het ware de vonk in een kruitvat.
Hoe verliep de oorlog?
De Eerste Wereldoorlog werd gekenmerkt door loopgraven. Soldaten lagen jarenlang tegenover elkaar in uitgegraven geulen in de grond, zonder veel terrein te winnen. Het leven in de loopgraven was zwaar en gevaarlijk. Modder, ziekte en constante beschietingen maakten het voor soldaten een hel op aarde.
Nieuw wapentuig maakte de oorlog ook bijzonder bloederig. Gifgas werd voor het eerst op grote schaal ingezet. Tanks reden voor het eerst over het slagveld. Vliegtuigen werden gebruikt voor verkenning en aanvallen. Al deze nieuwe wapens zorgden voor enorme verliezen aan beide kanten.
De oorlog speelde zich niet alleen in Europa af. Gevechten vonden ook plaats in Afrika, het Midden-Oosten en op de oceanen. Landen uit onder andere Australië, Canada, India en de Verenigde Staten stuurden soldaten.
Wanneer eindigde de Eerste Wereldoorlog?
De Eerste Wereldoorlog eindigde op 11 november 1918. Op die dag trad een wapenstilstand in werking om 11:00 uur ’s ochtends. Duitsland en de geallieerden tekenden een overeenkomst om te stoppen met vechten. Het officiële vredesverdrag, het Verdrag van Versailles, werd op 28 juni 1919 getekend. Dat was precies vijf jaar na de moord op Franz Ferdinand.
De oorlog duurde dus ruim vier jaar, van de zomer van 1914 tot de herfst van 1918. Naar schatting kwamen er rond de 17 miljoen mensen om het leven, zowel militairen als burgers. Miljoenen anderen raakten gewond.
Wat waren de gevolgen?
Na de oorlog lag Europa in puin. Vier grote keizerrijken vielen uiteen: het Ottomaanse Rijk, het Russische Rijk, het Austro-Hongaarse Rijk en het Duitse Keizerrijk. Nieuwe landen ontstonden op de kaart van Europa.
Het Verdrag van Versailles legde Duitsland zware straffen op. Het moest gebieden afstaan, zijn leger inkrimpen en grote geldbedragen betalen als oorlogsvergoeding. Veel historici zien deze harde voorwaarden als een belangrijke reden voor het ontstaan van de Tweede Wereldoorlog, twintig jaar later.
Nederland en de Eerste Wereldoorlog
Nederland bleef neutraal tijdens de Eerste Wereldoorlog. Het land vocht dus niet mee. Toch had de oorlog ook hier gevolgen. Vluchtelingen kwamen naar Nederland, voedsel werd schaarser en de economie had te lijden onder het conflict om de landsgrenzen heen. Nederlanders volgden de oorlog van dichtbij, zonder er zelf in te worden meegesleurd.
Veelgestelde vragen
Wanneer begon de Eerste Wereldoorlog precies?
De Eerste Wereldoorlog begon officieel op 28 juli 1914, toen Oostenrijk-Hongarije de oorlog verklaarde aan Servië. De directe aanleiding was de moord op aartshertog Franz Ferdinand op 28 juni 1914.
Wanneer eindigde de Eerste Wereldoorlog?
De Eerste Wereldoorlog eindigde op 11 november 1918 met een wapenstilstand om 11:00 uur ’s ochtends. Het formele vredesverdrag, het Verdrag van Versailles, werd getekend op 28 juni 1919.
Hoelang duurde de Eerste Wereldoorlog?
De Eerste Wereldoorlog duurde ruim vier jaar, van juli 1914 tot november 1918. Dat is een periode van ongeveer 52 maanden.
Wat was de aanleiding voor het uitbreken van de oorlog?
De directe aanleiding was de moord op de Oostenrijkse aartshertog Franz Ferdinand en zijn vrouw in Sarajevo op 28 juni 1914. Dit leidde via een systeem van bondgenootschappen snel tot een grootschalig Europees conflict.
Deed Nederland mee aan de Eerste Wereldoorlog?
Nee, Nederland bleef neutraal tijdens de Eerste Wereldoorlog. Het land nam geen deel aan de gevechten, maar ondervond wel indirecte gevolgen zoals voedseltekorten en de komst van vluchtelingen.
